Soizburga Oidstod

Aus Wikipedia
Wexln zua: Navigazión, Suach
Der Artikl is im Dialekt Soizburgarisch gschrim worn.
Oidstod
(Soizburg-Stod)
's Soizburga Wobbm
D' Oidstod vô Soizburg
Stodtail vô da Stod: Soizburg
Autokênnzaichn: S
Laid: za. 2.000
Postlaitzoi: 5020
Vurwoi: 0662
Adress vôm Magistraat: Mirabellplatz 4
5020 Salzburg
Intanetsaitn: www.stadt-salzburg.at
E-Mäil-Adress: post@stadt-salzburg.at
Burgamaasta: Schodn Hainz
(Schaden Heinz)
(SPÖ)
Da Bligg vôm Kapuzinaberg auf d' Soizburga Oidstod, im Vurdagrund d' Soizoch und da Rudoifskai.

D' Oidstod vô Soizburg umfosst 'n historischn Innenstodkern vô Soizburg. D' vaglaichswais klânen Taile vô da historischn Oidstod, dé auf da rechtn Seitn vô da Soizoch lieng, san do untam Begriff Naistod beschriem. D' Oidstod wird im Westn vôm Mönksberg, im Südn vôm Féstungsberg und Nónnberg umfosst. Im Nordn hod friara da Müina Hügl mid da oidn Vurstod Müin a hehare straategische Sichahait bótn. Auf dé Wais vô drai Saitn durch d' Berg gschüzt, wird d' Oidstod im Óstn durch 'n Flusslauf vô da Soizoch begrênzt. Da südliche Tail vô da Oidstod (um dé Kaigossn umadum) wird oigemain ois Kaiviardl bezaichnet. In Da Oidstod leem haid guade 2.000 Laid.

Inhoitsvazeichnis

[drå werkln] Wöidkuiturerbe

Da Oidstod vô Soizburg is ainschliasslich 'm Féstungsberg, Mönksberg, Innas Nónntoi, Naistod mid da Innan Rechtsstod und 'm Kapuzinaberg am 5. Dezêmba 1996 vô da UNESCO d' Auszaichnung Wöidkuiturerbe valien worn. D' Auszaichnung is vô da UNESCO-Jury mid foingda Begründung vageem worn (Originaaltext baibehoidn):

„Als geistliches Zentrum Mitteleuropas reicht die Bedeutung der ehemaligen fürsterzbischöflichen Residenzstadt Salzburg bis in die Frühzeit der abendländischen Kultur zurück. Der Bischofssitz, das älteste kontinuierlich bestehende Erzbistum nördlich der Alpen, der Dom und die ebenfalls in die karolingische Zeit zurückgehenden, bis heute in lebendige Tradition erhaltenen Klöster von St. Peter und Nonnberg bilden die Kern, von der die bauliche Entwicklung der in ihrer historischen Konzeption und Substanz wohlerhaltenen Stadt ausging. Die Erzbischöfe beschäftigten durch alle Jahrhunderte bedeutende Künstler ihrer Zeit.

Ein lebendiges Ineinander vielfältiger mittelalterlicher und barocker Baudenkmale fügt sich in der Altstadt zu einem einzigartigen, von der Festung Hohensalzburg dominierten städtebaulichen Ensemble zusammen. Unter der eindrucksvollen Silhouette der Türme und Kuppeln der vielen Kirchen reihen sich die geschlossenen Fassadenprospekte der Bürgerhäuser an den Plätzen und verwinkelten Gassen links und rechts der Salzach. Die mit dem Genius Loci Wolfgang Amadeus Mozart verbunden Musik- und Festspieltradition gehört mit zum besonderen Flair dieses unikalen Stadtdenkmales.“

Jury der UNESCO, 5. Dezember 1996[1] [2] [3]

[drå werkln] D' Kirchn

[drå werkln] Soizburga Dóm

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Soizburga Dóm

Da Dóm vô da Festungsgåssn aus gseeng

's zentraale kirchliche Gebaide vô da Stod Soizburg is da 'm hailing Rupert und Wirgil gwaihte Soizburga Dóm. Da öidaste Vurgängabau vôm haiding Dóm, der mid saîne drai Kirchnschiffén âna vô d' gresstn Kirchnbautn vôm 8. Joarhundat gwesn is, is vô 767 bis 774 unta 'm Bischof Wirgil darichtt worn und 1139 mid zwaa hohe Kirchtürm vaseen worn. 1167 is da Dóm obbrånnt. Dodraufhî is da nu stottlichare Kónradinische Dóm darichtt worn, dé domois gresste Basilika nördlich vô d' Oipm. Ois der Dóm dånn bai am Brånd 1559 wiedarum schwaar beschedigt worn is, hod da Erzbischof Woif Dietrich vô Raitenau eam obraissn lossn und woit an nu gressan Dóm baun lossn. Saî Nochfoiga da Markus Sittikus hod owa d' erstn Fundamente obraissn lossn und hod mid am bau vô an klânaren Dómbauwerk begonnen. Der Bau, vom Dómbaumaasta Satino Solari blaant, is 1628 und Paaris vô Lódron aîgwait worn. D' gschlóssane Marmorvaklaidung vô da Hauptfassaadn mid iare obm ochtéggige Kirchtürme und 'n viar Marmorfiguren ån da Aîgäng is vôm Dómbloz aus zum seeng.

[drå werkln] Kirchn St. Beda

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Stiftskirchn vô St. Beda

d' Stiftskirchn vô St. Beda

D' erstn Klostakirche vô St. Beda würde um 696 darichtt, ois da Rupert vô Soizburg die durting romanischn Klostagmoândschoftn danaiat hod. D' haidige Kirchn geht im Kern auf an Bau zrugge, der 1125-1143 dabaut worn is. Der möchtigste Kirchturm, der um 1400 romanisiarend dahöht worn is, ståmmt im Kern aus 'm 9, Joarhundat. Im Geist vô da Renessôs is dånn d' Kirchn 1605/20 aîgwölbt und 1622 mid âna schlånkn Viarungskubbm vaseen worn. Da unvaweggslbore barógge Zwiaféturm is untam Abt Seeauer 1756 darichtt worn. D' boadn Hochoitäre hod im Wesntlichn da Schmidt Johann Martin, gnånnt Krêmsa Schmidt, gstoitet. D' boadn Hochoitäre hod im Wesntlichn da Schmidt Maartin Jóhånn, Krêmsa Schmid gnånnt, gstoitt. 's Innare vô da Kirchn is 1760 mid raicha Rókókóausstottung, Rocaillestugg und Déggnbüida gschmüggt worn. D' oide romanische Baustruktur is dobai guad dakênnbor dahoidn bliem.

[drå werkln] Kirchn St. Michael

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Michaelskirchn

D' Michaelskrichn

D' Kirchn zu Earn vôm Erzengl Michael is d' öidaste Pfoarkrichn vô da Stod Soizburg. Iare Ursprüng raichn in d' Zaid vô d' Karolinga zrugg. D' Kirchn is neem da boarischn Pfoiz, 'm herzóglichn Vawoitungssiz vô d' Agilófinga und 'm öidastn Grichtssiz vô da Stod, domois oigmoâ Schrånna gnånnt, darichtt. Nu vur 800 is do „ån da Pfortn“ d' öidaste Kirchn St. Michael nochgwiesn, dé vô Åbeginn a Filiaalkrichn vô St. Beda gwesn is. Bis ins 12. Joarhundat aine, is d' Michaelskirchn z'gleich koasaliche Pfoizkapöin und Pfoarkrichn vô da Bürgaschoft gwesn. Sie hod foigerichtig zwaa Zuagäng und zwaa Stóggwerk besessn. Da óware Stógg is fir 'n Koasa und saî Gefoige gwesn und hod an Zuagång vô da Pfoiz, dés untare Stóggwerk is fir d' Bürga gwesn. Noch da Valégung vôm oidn Morktbloz und boid aa vôm Grichtssiz, is Kirchal nimma mear im Mittlbunkt vôm Bürgaleem gwesn. D' Marienkirchn (haid Frånziskaanakirchn) und spaada da Dóm hom d' Michaelskirchn ois Pfoarkirchn obglöst. 1767 - 1778 is d' Kirchn im Auftrog vôm Obt Beda Seeaua ernait umbaut worn. und 'm Zaidgschmogg entsprechnd nai ausgstoitt worn. Da haidige Maarmorhóchoitor mid 'm Büidnis vôm Hailing Miachel is 1770 vaändat worn.

[drå werkln] Klóstakirchn Nónnberg

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Bénediktinen-Fraunstift Nónnberg und Stiftskrichn Nónnberg

Da Stift Nónnberg vô da Oidstod aus gseeng

Umara 715 hod da Hruodpert (hl. Rupert) am Nónnberg as Benediktinenstift Nónnberg (haid as wöidwaid öidaste kristilche Fraunklósta mid ununtabrochena Tradizion), gründt. D' Nichte vôm Rupert, d' Erentrudis, is d' erste Äbtissin gwesn. Um 1006 is d' erste Klóstakrichn obbrênnt. A naie Klóstakirchn is mid da mosgeblichn Untastüzung durchn Hainrich II. 1009 vóiêndet worn. Aus rómaanischa Zaid san da mächtige Kirchturm, Portaaltaile und unta 'm Nónnenkor 's „Baraadies“ mid saine Freskn (um 1140) dahoidn bliem.

Noch 'm Brånd vô 1423 is d' Kirchn ob 1464 spaadgótisch wiedadarichtt worn. 's gotische Krichnschiff bsizt filiaalngschmüggte Kirchnfênsta, wobai 's gótische „Claner-Fênsta“ hinta 'm Oitor bsundane Bedaitung bsizt. Es is vôm Soizburga Bürga und spaadan Bürgamaasta Augustin Claner 1473 gstiftt und vô Hemmel vô Andlau gschoffm worn.

Da gótische Flügloitor (aus da Werkstott vôm Hoistäda Maasta) ståmmt midsåmt dé naigótischn Ergänzungen aus da Obtnaua Kirchn. Da steets sear dunkle Kirchnraum mid 'm dahöötn Kor üwa da Krüpta valait da Kirchn a aigane Stimmung. Ån hóhe Fésttogs-Góttesdienste is do da zaidlós-meditative gregorianische Gsång vôm Nónnenkor z' hern.

[drå werkln] Bürgaspitoiskrichn St. Blaasius

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Bürgaspitoiskrichn

D' Bürgaspitoiskirchn

Schô d' Aadmonta Mönche hom do auf eanam Grund a erste Kapöin, dé eanam Schuzbatrón 'm hailing Blaasius gweiht gwesn is, baut. Erzbischóf Kónrod III. v. Laibniz hod noch 'm davóigtn Grundtausch mid d' Mönche do 1327 a Spitoi fir krånke, oide und siache Bürga vô da Stod darichtn lossn, wó zumindest a Grundvasorgung und a Betraiung sichagstöid wern hod kênna. 1330 is der fir 's naie Spitoi, da in Grundzüng bis haid nu dahoidane draischiffige Kirchnbau, mid saîm Kraizribbmgwöibe gschoffm worn. spaada is 's Spitoi in 'n Mönksberg aine dawaitat worn, wobai vur d' nai gschoffanen Zöin Laumböng noch aussn hî fiarn, dé dahoidn bliem san. 's Spitoi is nuamoi 1570 mid 'm Pfründahaisl dawaitat worn. 1410 - 1428 is in d' Kirchn a Empore aîbaut worn, wobai d' Empornbrüstung ois durchbróchns Mooswerk gstoitt is. 's naie oware Gschóss hod jez ois Betkor fir d' Pfründna dient, wódurch d' Kirchn zur Dobbekirchn worn is, dé zwaa géngüwaliengde Aîgäng ânasaits fir Bürga und åndarasaits fir Pfründna besessn hod. Da Oitor is jez in da Mittn vôm Långhaus ågordnet. In da Baróggzaid hod d' Kirchn sógor naî Oitore besessn, bis da Erzbischóf Hiarónîmus vô Colloredo an Gróstail vô d' Oitäre wieda entfernen hod lossn. D' Nieschnarchitektur ån da Óstfassaadn is naigótischn Ursprung. D' Glosfênsta im Óstn san 1947 vôm Birkle Albert gschoffm worn. Da ehemolige Betkor vô d' Pfründna is haid vô da Kirchn trênnt und ois „Gótischa Soi“ bekånnt der ois Kónzertsoi vüiföitig gnuzt wird.

[drå werkln] Frånziskânakirchn

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Frånziskânakirchn

D' Frånziskânakirchn

D' erste Kirchn is vamutlich öida ois da Dómbau vôm Hailing Wirgil. Sie is ursprünglich Tauf- und Sînodaalkrichn vô da Stod gwesn. Zwischn 1130 und 1583 is zuadém Klóstakirchn vô d' Bedasfraun gwesn. 1189 - 1635 is 's Pfoarkirchn vô da Stod (vurher is dés d' Michaelskirchn, nochher da Dóm gwesn). A naie Waih vô da Kirchn im Joar 1223 losst auf an domois ém fertigstöidn Naibau schliassn, d' haidige Kirchn derfat im Långhausberaich owa beraits ins 12. Joarhundat zruggeraichn. Aa d' Marienkirchn is baim Stodbrånd vô 1267 grestntails zastört worn. Noch 1408 is a waidana Naibau dawóng worn, der wénige Joar spaada untam Moasta Håns vô Burghausn ågfånga und noch dém saîm Tód im Joar 1432 vôm Krumenaua Stefan (Krumenauer Stefan) beêndet worn is. D' Turmówagschóss san 1486 - 1498 darichtt worn. 1592 hod da Woif Dietrich vô Raitenau d' Kirchn, dé nai ins Lånd gruaffanen Frånziskânan, ois Klóstakirchn üwageem. D' Frånziskânakrichn besteet aus zwaa Taile; da ursprünglichm romaanischn Långhausbasikika mid iarm Kraizribbmgwöibe und dodrå åschliassnd in da glaichn Braadn wia as Långhaus 'm faingliadring spaadgótischn Kor mid Sternribbmgwöibe. Da haidige Hóchoitor is 1709 ån da Stöi vô am grósn gótischn Oitor vôm Pacha Michael vôm Johånn Bernhaard Fischa vô Erloch darichtt worn, wóbai a aus 'm oidn Schnizoitor d' Figur vô da Maria in 'n nain Oitor aibaud hod. Am Rånd vô da Kirchn befindn sé a Raih vô Korkapöin: d' Geburt-Kristi-Kapöin, d' Róchuskapöin, dé Kraizkapöin, d' Jósefskapöin, d' Sebastiankapöin, d' Annakapöin und d' Frånziskuskapöin (d' léztare mid am Wåndgmöide vôm Johånn Michael Róttmaya).

[drå werkln] Kóllegienkirchn (Uniwersitätskirchn)

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Kollegienkirchn (Uniwärsitätskirchn)

Bligg vô da Hófstoigossn auf d' Uniwersitätskirchn und 'm Féstspüihaus

Da Erzbischóf Jóhånn Ernst vô Thun, da sógnånnte „Stifta“, hod géng månche Wiedaständ 'n lång blaantn Kirchnbau umgsézt. D' Kirchn is haid da bedaitnste Kirchnbau vô da Stod Soizburg neeman Dóm, a Hauptwerk vôm Baróggaarchitektn Erlach und a Kirchnbau vô intanazionaalm Rång. Da Erlach losst do zuagunstm vô da Erlebborkait vôm Gsåmtbauwerk und saina Aarchitektur d' Gstoitung vô dé detailiartn Schmuggelemente - aa durch d' Ausfüarung vôm Kirchninnan in aingtlich waissa Forb óne Gmöide - zruggétretn. Da Kirchnbau is zum Vurbüid vô vüi spaadbarógge Kirchn im süddaitschn Raum worn. D' Kirchn is 1707 zu Earn vô da unbefleggtn Jungfrau Maria aîgwaiht worn.

D' Kirchn waist drai Taile auf: d' Schaufassaadn im Óstn, 's Haupthaus und d' stufig obfoindn Åbautn im Westn. Dé Türme bsizn bai dera Kirchn kâ Turmhaum mear, sé lösn sé vüimear noch óm hî faingliadring in vô allegorischn Figurn kröntn Balustraadn auf. D' Figurn stöin links dé viar Erzêngé und rechts d' viar römischn Kirchnvodan dor. D' Gstoit vô da Hailing Maria auf âna Móndsiché krönt d' Mittn vôm Bauwerk. D' grósn Fênsta vô da Fassaadn öffnen 'n Bau noch aussn hî und lösn d' Schwaarn vô da mittlan Fassaadnfrónt auf. D' Kirchn is innen ois hóch aufrongds Tonnengwöibe in Kraizform mid Kóllósaalpilostan und âna zêntraaln hóhn Tambourkubbé gstoitt, wóbai da Bau durch d' viar hóhn Hauptkapöin, dé d' Hailing vô d' klassischn viar Fakultätn (Thomas vô Aquin, Lukas, Ivo und Katharina) gwaiht san, zua am Zêntraalbau vaaîhaitlicht wird. Dé in 'n Kirchnbau integriartn óffenen Kapöin mid eanare Oitäre präng neeman Hauptoitor 's Büidl vôm Kirchninnan. Da Oitor, vôm Poda Stuart Bernhaard entworfm und vôm Pfoffinga Jósef Antón aufgfiart, löst sé in Stuggfigurn noch óm hî auf. Vur d' Sailn steengan allegorische Figurn vô da Musik, Póesie, Molarai und Baukunst und vô dé viar Fakultätn. Dodrüwa schweem d' Liab und d' Hóffnung, beflüglt vôm Glaum.

[drå werkln] Kajetaanakirchn St. Maximiliaan

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Kajetaanakirchn

D' Kajetaanakirchn

Ois kirchlicha Ort is d' haidige Kajetaanakirchn mid iarm ågschlóssanen Spitoi vô d' Barmherzing Briada, näggst am oidn Stodtor (Innares Nónntoiator, Innas Erentrudistor) gleeng, sear oid. Urkundlich is do schô 1150 a Kirchn und a Spitoi gståndn. Do hod sé owa aa 's Raplbod befundn, in dém da Orzt Bombastus Theophrastus vô Hóhnhoam, gnånnt Baarazöisus gwirkt hod. Im Joar 1684 hod durch 'n Erzbischóf Max Gandóif vô Kuenburg d' Stiftung vô am Briastaseminaar unta da Laitung vô d' Theatina (oigemain noch eanam Gründa Kajetaana gnånnt) dafóigt. Vô 1685 - 1697 is do unta da Laitung vôm Italiena Zugalli Giovanni Gaspare d' naie Kirchn und as vurgseengne Briastaseminaar baut worn. Da Erzbischóf Jóhånn Ernst vô Thun, der ob 1687 regiart hod, is kâ Fraind vôm „Wöischn Barógg“ und vô d' Theatina gwesn, déswéng hod da Zugalli långe Zaid um d' Êndobrechnung vôm Bauwerk straidn miassn. 's Briastaseminaar is dånn ån da Stöi vô da Draifoitigkaitskirchn unta âna nain Laitung darichtt worn. Zwaa Flüglbautn vôm ehemoling Klósta umschliassn d' in d' Gebaideflucht aîbettate klâne Kirchn. Da Zêntraalbau is vô âna hóchn Tambourkubbé krönt, ån dera saitlich viar klâne Kapöin integriart san. Klâne dekorative Wåndföidln mid Schainfênsta und Êmporn vavóiständing d' Kirchn. 's Kubbefresko is vôm Tróga Paul gschoffm worn. Aa 's Oitorbüidl vôm Hóchoitor mid da Maarta vôm Hl. Maximiliaan, 's Oitorbüidl vôm rechtn Saitnoitor und viar Büidln auf Lainwånd üwa d' Baichtstui san vom Tróga Paul gschoffm worn. 's Oitorbüidl vôm linkn Saitnoitor ståmmt vôm Róttmaya Jóhånn Michael. A Bsundahait is d' Hailige Stiang neem da Kirchn, dé in Nochåmung vô da römischn Scala Santa 1712 do darichtt worn is. Sie besteet aus 49 Stufm, derf nur kniand daklômma wern und fiart auffé zum Kraizoitor, der um 1750 gschoffm worn is.

1809 is d' Niadalossung vô da Kóngregazion vô d' Theatina aufghóm worn. 's Gebaide hod dånn ois Gaarnisonsspitoi dient. 1923 is 's d' Baarmherzing Briada in Fortfüarung vô da Spitoisorwait üwageem worn.

[drå werkln] Ursulinenkirchn St. Maarkus

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Maarkuskirchn

D' Maarkuskirchn

'm Erzbischóf Jóhånn Ernst vô Thun san ois Låndesfürstn soziaale Aufgom oiwai wichtig gwesn. Déswéng hod a 1695, zur bessan Büidung vô da waiblichn Jungd, d' Kóngregazion vô d' Ursulinen och Soizburg gruaffm, dé zerst aussahoib vô da Stod im haiding Schloss Aarnberg (Schloss Arenberg) untabrocht gwesn is und boid drauf owa stodnoh zum Klausntor hî üwasiedlt is.

1699 is dånn do da Grundstâ fir 's Ursulinenklósta und d' ågschlóssane Kirchn St. Maarkus glégt worn. Da herausrongde Baumaasta Jóhånn Fischa vô Erloch hod d' Laitung vôm Bau üwanumma. D' Kirchn is 1705 voiêndet worn, 's ågschlóssane Klóstagebaide danoch vô 1713 bis 1726 darichtt worn. Auf 'm schmoln Raum zwischn da hóhn Föisnwånd vôm Mönksberg und da Féstungsmaua zur Soizoch hî, hod da Aarchitekt a Kirchngebaide mid harmónisch schwingate Linien und barógga Lebêndigkait darichtt. D' Türm san 'n schmoln Raum nuzad saitlich zruggégsézt. Da Vurbau vô da Kirchn besizt Kapitl im ionischn Stil mid am aufgséztn Draiegggüiwe, der vô da Figur vôm Hailing Maarkus umråmt und vô d' Hailing Augustus und vô da Ursula krönt wird. Dé Figurn san vamutlich vôm Maandl Berhaard Michael gschoffm worn. 's Innare is kraizförmig gstoitt, d' Gwerorm san dobai sear kurz. D' Gwöibemolarain san 1756 vôm Kristóf Anton Maya ergänzt worn.

's Klósta vô d' Ursulinen mid da ågschlóssanen Schui (Priwatgümnasium) is 1957 noch Glosnboch valégt worn, d' ehemoling Klóstaraim wern saidher waitgeend vôm Naturkundemuseum Haus vô da Natur gnuzt.

[drå werkln] Profaanbautn

[drå werkln] Oide Residênz

Vista-xmag.pngHauptaartiké: Soizburga Residênz

D' Oide Residênz

D' Oide Residênz is d' historische fürsterbischöfliche Palostålog. Sie liegt zwischn 'm haiding Residênzbloz und da haiding Sigmund-Hoffna-Gossn und is zerst umara 1120 urkundlich nochgwiesn. Naibautn san vur oim im 15. und 16. Joarhundat dafoigt, vur oim unta 'm Erzbischóf Wóif Dietrich vô Raitenau. Da Trakt géng an Oidn Morkt is utam Sittikus Markus darichtt worn, der um an Haupthóf is untam Baaris Lódron fertiggstöid, untam Guidóboid vô Thun dahööt und untam Frånz Anton Grof vô Harroch nai fassadiart worn. Zwischn 1915 und 1918 is d' Residênz da Wónsiz vô d' Mitgliada vôn Koasahaus und vô dénen eanare Vawontn, da Linie Hobsburg-Toskâna, gwesn. Aa d' Karolina Augusta vô Bayan hod do gwónt.

D' Oide Residênz grubbiart sé um viar Innenhéf: 'n Haupthóf (mid Zuagäng vôm Residênzbloz und Dómbloz), 'n Hóf vôm Tóskânatrakt, 'n Hóf vô da ehemoling Dietrichsruah und 'n klânen Hóf vôm Wallistrakt. D' Residênz besteet aus üwa 180 Raime und Sailn, dodrunta 15 Brunkraime. Bekånnt san do da gróse Carabinerisoi mid am grósn Déggngmöide vôm Jóhånn Michael Róttmaya. D' åschliassndn Fürstnraime (Rittasoi, Kónfarênzzimma, Orwaitszimma, Schotuinkabinett, Schlofzimma, Hauskapöin und Gsöischoftszimma) san unta da Laitung vom Johånn Lucas vô Hüidebråndt nai gstoitt worn und vom Róttmaya und Martino Almontore mid Gmöide vaseeng worn.

Do in dé prunkvoin Raim hod aa da Mozaart Wóifgång Amadèus vur 'm Fürsterzbischóf musiziart. Do hod da Mozaart 1775 saî Wiólienenkonzert in A-Dur (KV 219) uraufgfiart. D' Soizburga Residênz zöid zua d' wertvóistn Brofaanbautn vô da Soizburga Oidstod. Im zwoatn Stógg befindt sé haid d' Residênzgalarie, in der d' dahoidanen Gmöide vô da Gmöidesåmmlung vô d' Fürsterzbischéf aufbewoort und zaagt wern.

[drå werkln] Refarenzn

  1. "Begründung der Jury der UNESCO". Stadt Salzburg. http://www.stadtsalzburg.eu/InTERnet/die_stadt_salzburg/t2_237393/t2_185591/t2_185113/p2_157203.htm. Retrieved on 27. Dezember 2008. 
  2. "UNESCO Seite mit Begründung der Jury" (in English). UNESCO World Heritage Centre. http://whc.unesco.org/en/list/784. Retrieved on 27. Dezember 2008. 
  3. "PDF mit Begutachtung der Altstadt vor der Bekanntgabe als Weltkulturerbe" (in English) (PDF). UNESCO World Heritage Centre. http://whc.unesco.org/archive/advisory_body_evaluation/784.pdf. Retrieved on 27. Dezember 2008. 
Persénlichs Werkzeig
Nåmensraim

Varianten
Akziónen
Navigazión
Midorwat
Hüif
Werkzeigkistn
Ånderne Sprochn