St. Vait im Pongau
Aus Wikipedia
| Der Artikl is im Dialekt Såizachtåipongaurisch gschrim worn. |
| Sainig Vait Saiger Vait • St. Vait im Pongau |
||
|---|---|---|
 |
|
|
| Basisdatn | ||
| Bundeslond: | Såizburg | |
| Politischer Bezirk: | St. Johann im Pongau (JO) | |
| Fläch: | 56,84 km² | |
| Koordinatn: | Koordinaten: 47° 20' N, 13° 9' O 47° 20' N, 13° 9' O | |
| Häch: | 764 m i. A. | |
| Aiwoner: | 3330 (15. Mai 2001) | |
| Beväikarungsdichtn: | 59 Aiwoner pro km² | |
| Sunstige Datn | ||
| Postlaitzoi: | 5621 | |
| Vurwoi: | 06415 | |
| Gmoakennziffer: | 50 420 | |
| Gmoavawoitung: | Markt 12 5021 St. Veit/Pg. |
|
| Websaitn: | ||
| Politik | ||
| Birgermoaster: | Lainer Frounz (Franz Lainer) (ÖVP) |
|
| Gmoarot: (2004) | ||
| Loug vo da Mårktgmoa Sainig Vait | ||
 |
||
St. Vait im Pongau, mittlerwaile eher säichtaner aa Sainig Vait oder aa Saiger Vait, (Standarddaitsch: St. Veit im Pongau) is a Mårktgmoa im Pongau im Såizburger Lound in Esterraich und houd 3.411 Aiwoner. D' Gmoa is da erschte hailklimatische Kurort vo Såizburg.
Inhoitsvazeichnis |
[dro werkln] Gschicht
Beraits in da friaran Bronzezaid håud a Siadlung am Klinglberg (200 - 1500 v. Kr.) bestoundn. Si is im Zoumhoung mid'm in da Gengd betriwanen Kupferbergbau entstoundn. Ma vamutt haid, dass de Siadlung nur im Winter bewont gwen is und as Rokupfer im Fruajår d' Såizach åichi - bis in d' Nachand vo Såizburg transportiascht wåun is. In da jingern Aiszaid (za. 450 - 15 v. Kr.) is St. Vait aa a käitischs Siadlungsgebit gwen. Aus da Rämerzaid håud si a im Kirchturm aigmauaschts Gråbrelief dahåidn. So ebbas in da Zaid zwischn 800 und 1100 is a Kirchnsiadlung entstoundn. De erschte schriftliche Nennung vom Ort is aus'm Jår 1074 iwerlifascht. 1425 is as Mårktrecht schriftlich fixiart wåun. 1334 håud's an Mårktbround gem, wo decht da håiwate Mårkt, inklusiv da Krich zastärt wåun is. D' Kirch is noi aufbaut wåun und im Lauf vo da Zaid zua na viarschiffing gotischn Basilika ausbaut wåun. Si is d' Oazig im Såizburger Lound vo dera Årt. 1731 unterm Erzbischof Firmian houmd 3.100 Protestantn d' Gengd verlåssn miassn und sand nåuch Ostpraissn ausgwoundascht. Noie Siadler sand aus'm tiaroiarischn, aus Boarn und aus'm Rheinlound kemman.
[dro werkln] Geografi
D' Gmoa lig im Pongau, so ebbas sim km vo da Bezirkshauptståud Saiger Houns wegg, im Såizburger Lound. Durch's Gmoagebit fliasst d' Såizach. Da Ort säim lig auf an Hochplato owerhåib vo Schwåschzach in za. 760 m. i. A.
[dro werkln] Berg im Gmoagebit
|
|
|
[dro werkln] Nochbagmoandna
St. Vait grenzt an foigande Gmoana ou:
| Goidegg | Mijbåuch | Saiger Houns |
| Schwåschzach Lend i. Pzg. |
.svg) |
Saiger Houns |
| Dorfgaschtoa | Dorfgaschtoa Grossåul |
Grossåul |
[dro werkln] Katastralgmoandna & Ortstoie
St. Vait untergliadascht si in foigande Katastralgmoandna und Ortstoie:
(in Kloummern d' jewailig hochdaitsche Bezaichnung)
|
|
|
|
|
|
|
[dro werkln] Sengaswerschts
- Mårktblåz
- Pfårkirch a viarschiffig gotische Basilika aus'm 14./15. Jårhundascht. Da Turm is 42 m houch, da ochteckige Taufstoa aus rodm Marmor stoummt aus da Zaid umara 1500. D' ehemolige "åide Sakristai" gherscht zan äidastn Toae vo da Kirch und is nåuch da Frailegung vo Freskn aus'm 14. und 17. Jårhundascht a senganswerschter Toae vo da Kirch.
- Kloster Marienparadis is 1986 auf da Kinderåim (Kinderalm) vo d' "kloanen Schwestern vo Betlehem" (frounzesischer Ordn) grindt wåun. Säibstbemåide Ikonen sand ausgstäid und kennan kafft wern.
- Hoamatmuseum "Seelåckn" (Heimatmuseum Seelacken) 4000 Jår Gschicht wernd ausgstäid.
- Seelocknmijh is 1991 wider in Betrib gnumma wåun.
- Schaubergwerk "Sunnpau" am Mitterroaberg
- s' Naturschuzgebit "Poarseen-Schuachflicker-Haikoreck" (Paarseen-Schuhflicker-Heukareck)
- s' Naturdenkmåi "Summerlindn baim Hoadachguat" (Sommerlinde beim Haidachgut) d' Lindn is 35 m houch, håud an Stoummumfoung vo 6,10 m und an Kronendurchmesser vo 20 m.
[dro werkln] Klima
Kåide Nordwind wernd durch d' nordsaitige Dahewung vom Houchglocker (Hochglocker) stårk ougschwächt; d' kåide Luft im Winter kou vom Plato in's Såizachtåi oufliassn. D' worman Sidwind kennan iwa's Gaschtoaner- und's Groussorler Tåi (baide Täler ziachnd si vo Sid noch Nord) nouch St. Vait ziang. Durch d' Låg auf'm Plato zäid St. Vait zua d' sunnraichstn Orte in Esterraich.
[dro werkln] Wåpm
As Wåpm vo da Gmoa is: "in an rodn Schijdl is d' Dårstellung vom hailing Vait, nämlich da unbeklaidate Owerkärper vo am jungdlichn Mou mid zan Gebet gfåitaschte Händ und an goidbnimbiartn Kobf, der wo aus an auf an niadrig, brennaschtn Schaiterhaufm ruahatn schwoschzn Kessi aussarågt".
[dro werkln] Sport
St. Vait håud foingde Sportmäglichkaitn zan biatn:
- Tennisbläz
- Beachvolleybåiblåz
- Fuassbåiblåz
- Schwimmbåd
- Aislaufblåz
- Lounglafloipm mid Belaichting
[dro werkln] Weblinks
- http://www.seelackenmuseum.sbg.at Hoamatmuseum "Seelåckn"
- http://www.gde-stveit.salzburg.at Websaitn vo da Gmoa
Oidnmorkt | Gaschtoa | Hofgaschtoa | Bihofn | Dorfgaschtoa | Em | Fijzmoos | Flochau | Forschtau | Goidegg | Grossoul | Hittau | Hittschloug | Kloaoul | Mijbouch | Pfouwerfn | Rodstoud | Saiger Hons | Saiger Mescht | Saiger Vait | Schwoschzach | Untertauern | Wogroa | Werfn | Werfnweng
