Anthony Rowley
| Der Artikl is im Dialekt Hausrukfiatlarisch gschriem worn. |

Da Anthony Robert Rowley (* 22dn Juli 1953 in Skipton, Yorkshire) is a britischa Schbrochwissnschoftla und Dialektfoascha dea heit Brofessa fia Geamanistik auf da Ludwig-Maximilians-Univeasidet z Minga is. Ea hod vui üba d'boarischn Dialekte gfoascht und gschrim und is a da Schef vo da Mundoatfoaschungskomission vo da Boarischn Wissnschoftlichn Akademi.
Sei Lebm
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]Nochdem'a in Skipton in da Schui woa is a 1971 zan Schdudian noch Reading ganga. Duat hod'a dann 1975 aa sein Betschela (B.A.) an da University of Reading gmocht. Vo 1975 bis 1977 is a ois Ausdauschschdudent noch Rengschbuag kema und is duat zan easchdn Moi gscheit min Boarischn in Kondakt kema. Vo Rengschbuag hod a schbeda noch Bairait gwegslt und hod doatn 1981 sein Dokda (Doctor philologiae) gmocht. Im 87ga Joa hod a habilitiad und is Brofessa in Bairait woan, wo a bis ins 88ga eini a untaricht hod.
Im 1988ga Joa is a dann in Minga Schef vo da Mundoatfoaschungskomission vo da Boarischn Wissnschoftlichn Akademi woan, de unta andam aa s'Boarische Weatabuach (BWB) aussa gibt, vo dem dawei owa eascht a boa Tei feati han. Seit deara Zeid hod da Rowley Anthony fia wissnschoftliche Oawatn iwa de vaschiedanen Variantn vom Boarischn gmocht und iwa sei Foaschung an Haufa Biacha und Artikl gschrim. Ea intressiad si dabei ned olloa fia de Dialekte vom Boarischn, de in Bayern gret wean, sondan a fia de boarischn Schbrochinsln in Noaditalien, bsondas fia s'Feaschdolarische (Bersntolerisch, ital.: mòcheno).
Da Rowley Anthony is obwoi a eigentli aus Englaund kimt und Boarisch eascht ois Fremdschbroch gleand hod, heit oana fu de wichdigsdn Expeatn wos as Boarische bedrift. Ea fadrit an pragmatischn und modeanen Zuagaung wos in Schdönweat fum Dialekt und da Definizion fu Schbroch betrift und güt ois Föadara fum Boarischn. In da Zeid seit dem ea da Schef fu da Mundoatkomission fu da Boarischn Wissnschoftlichn Akademi woan is, hod des Inschdidut owa a nix zan Ausbau fun Boarischn oda zum Entwükin fu ana einheitlichn Kodifiziarung baidrong, sondan siagt si ois rain wissnschoftliche, blos beobochdende Foaschungseinrichtung, de a blos auf Hochdeitsch und ned auf Boarisch publiziad. In Estareich is des owa mim Insdidut fia Estareichische Dialekt- und Naumenslexika (Dinamlex) ned fü aundas.
In am Artikl iwa d'Wikipedia auf Boarisch in da deitschn Dogeszeidung "Die Welt" hod da Anthony Rowley a boa kritische Sochan iwa des Brojekt do gsogt, nemli:
„In der bairischen Wikipedia begegnet einem oft ein eher oberflächlicher Dialekt. So würde niemand sprechen.“
– Anthony Rowley, Die Welt 05. August 2007[1]
Mid deara Aussog hod a auf da oan Seitn ned gauns unrecht ghobt, aundaraseits hods domois grod amoi 800 Artikl gem, fu denen nu ned recht fü berig woan.
Seine Biacha
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]- Rowley, Anthony R.: Phonetisch-phonologische, grammatikalische und lexikologische Untersuchung der Sprachinselmundart des Fersentales (Val Fèrsina) bei Trient in Oberitalien, vorgelegt von Anthony R. Rowley - Bayreuth, 1978 (sei Diplomoawad)
- Rowley, Anthony R. (Hsg.): Sprachliche Orientierung - Untersuchungen zur Morphologie und Semantik der Richtungsadverbien in oberdeutschen Mundarten, Bayreuther Beiträge zur Sprachwissenschaft - Jahrbuch der Schmeller-Gesellschaft, 1980 - 296 S. ISBN 3-922042-03-7
- Rowley, Anthony R.: Fersentaler Wörterbuch - Vocabolario del dialetto tedesco della Valle del Fersina nel Triento, Hamburg, Buske, 1982
- Rowley, Anthony R.: Fersental Buch (Val Fèrsina bei Trient, Oberitalien); Untersuchung einer Sprachinselmundart, Tübingen: Niemeyer, 1986 - 439 S. ISBN 3-484-23131-9
- Rowley, Anthony R.: Morphologische Systeme der nordostbayerischen Mundarten in ihrer sprachgeographischen Verflechtung, Stuttgart: Steiner, 1997, 277 S. ISBN 3-515-06700-0
- Anthony Rowley, Josef Denz und Bernd D. Insam (Hrsg.): Bayerisches Wörterbuch, Bd. 1 („A“ bis „Bazi“), Minga, Oldenbourg Wissenschaftsverlag, ISBN 3-486-56629-6
- Hofer, Giacomo J.; Rowley Anthony R.: De inger sproch: beirterpuach ont gschichtn as bersntolerisch-Vocabolario e racconti in mòcheno-Fersentaler Wörterbuch und Geschichten, Instituto Culturale Mòcheno, 2004, - 357 S. ISBN 8890065621
- Rowley, Anthony R.: Boarisch. Boirisch. Bairisch. Eine Sprachgeschichte. Pustet, Regensburg 2023, ISBN 978-3-7917-3437-8
Artikl fu eam
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]- Anthony Rowley, Der Bairische Superlativ; in "Sprache, Sprechen, Sprichwörter", Maik Lehmberg (Hg.), Stuttgart: Steiner, 2004 ISBN 3-515-08459-2, online lesn bai Google Books
Im Netz
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]- Bayrische Akademie der Wissenschaften - Kommission für Mundartforschung (Seitn auf hochdeitsch, owa mid fü Infoamazion iwa s'Boarisch in Bayern)
- Ludwig-Maximilian-Uni - Anthony Rowley (mid Link zu seine Foalesungen und Seminar iwa n'Dialekt
Beleg
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]- Die Zeit - Der britische Bayer, Artikl fu da Kathrin Burger fum 4dn Meaz 2004 (hochdeitsch)
- BR-alpha Forum - Prof. Dr. Anthony Rowley, Mundartforscher, im Gespräch mit Josef Bielmeier; Intaviu fum 5dn Nofemba 1999 (hochdeitsch)
- Spiegel.de: Ein Brite als Ober-Bazi - "Hauptsach, es is koa Preiß" (hochdeitsch)
- Deutscher Akademischer Austauschdienst - Anthony Rowley, Yesterday a DAAD-scholar - and today? (englisch)
Fuasnotn
[Werkeln | Am Gwëntext werkeln]- ↑ Die Welt fum 05. August 2007: Onlinelexikon - Dro werkln an der Wikipedia-Hauptseitn