Kufstoa
| Der Artikl is im Dialekt Tirolarisch (Untalond) gschrim worn. |
| Kufstoa |
||
| 100px|Wappen von Kufstoa |
|
|
| Basisdatn | ||
|---|---|---|
| Bundeslond: | Tiroi | |
| Flächn: | 39,37 km² | |
| Koordinatn: | Koordinaten: 47° 35' N, 12° 10' O 47° 35' N, 12° 10' O | |
| Höhe: | 499 m i. A. | |
| Inwoner: | 17.550 | |
| Bevölkerungsdichtn: | 446 Inwoner pro km² | |
| Sunschtige Datn | ||
| Poschtloatzoln: | 6330–6333 | |
| Vurwol: | 05312 | |
| Gmeindevawoltung: | Unterer Stadtplatz 22 6330 Kufstoa |
|
| Websaitn: | ||
| Politik | ||
| Birgermoaschter: | Martin Krumschnabel (Die Parteifreien) | |
| Loge vun da Bezirkshauptstådt Kufstoa | ||
| 299x299px|Karte | ||
Kufstoa (åmtlich: Kufstein) is a Stådtgemeinde in Tiroi, knåpp an da Grenzn zum Freistååt Bayern, und is da Vawåltungssitz vom Bezirk Kufstoa. Sie lieg im Untainntoi und is mit 17.550 Einwohnan die zwoatgräßte Stådt vo Tiroi hinta da Låndeshauptstådt Innschbrugg.
Inhoitsvazeichnis |
Geographie [dro werkln]
Låg [dro werkln]
De Stådt lieg auf åi zwoa Seitn vom Inn auf knåpp 500 Meta üwan Mea. Z'findtn is' am Ausgång vom alpinen Inntåi und is gråd a påår Kilometa wek vom boarischn Åipnvoalånd.
Im Stådtgebiet gehn an Haufn Bäch in'n Inn eini, wia zum Beispüü de Weißåchn, im Sidn da Kaisabåch, da Mitterndorfabåch, da Kienbåch und da Kreizbåch.
Stådttoala [dro werkln]
Kufstoa låsst si in fünf Stådttoala gliadan:
- Zentrum
- Sparchen
- Weissach
- Endach
- Zell
Nåchbårgmeindn [dro werkln]
Ebbs, Ellmau, Kiefasfödn, Kirchdorf in Tiroi, Långkåmpfn, Scheffau am Wüdn Kaisa, Schwoich, Söll, Thiasee
Bevölkarung [dro werkln]
In Kufstoa lem deazeit mea ois 17.000 Menschn und zwischn 1991 und 2001 is die Bevölkarung um 14 % g'stiing, deazeit um etwa 1 % jealich. Im Groaßraum Kufstoa lem rund 45.000 Menschn.
In Kufstoa wead a westmittlboarischa Dialekt gsprochn, dea si relativ stårch vom innschbrugga Dialekt untascheidet.
Kuitua und Sehnswüadigkeitn [dro werkln]
Sehnswüadigkeitn [dro werkln]
- As bedeutenste und bekånnteste Bauwerk is die Festung Kufstoa aufn 90 Meta hoachn Festungsbeag im Zentrum da Stådt, die im 13. Jåhrhundat zum eastn Måi awähnt woan is. Im 18. Jåhrhundat wäarend da Besatzungszeit nåchm Zwoatn Wödkriag håt sie vor ållem als Gfängnis diant.
- Die stådtweit horchbåre Heldnorgl auf da Festung Kufstoa is die greaßte Freiorgl da Wöd.
- Die Burgruine Thierbeag und as Schloss Hohenstaffing befindn si aufn Thierbeag.
- Teile da Oidstådt, vor ållem a as Rathaus mit de Wappn da Tirola Städte Innschbrugg, Stearzing, Imscht, Vils, Lianz, Råttnberg, Brixn, Bruneck, Schwåz, Klausen, Kitzbichi, Glurns, Bozn, Låndeck, Meran, Hall unta da Gieblspitze Kufstoa.
- Da barocke Turm da St. Vitus-Kirchn.
- In da gånzn Stådt gibs vüü Denkmäla, zum Beispüü des vom Friedrich List.
- Im Jåhr 1998 is die Innschifffåhrt wiedaeigfüaht woan, die vom Fischergries üba Kiefasfödn, Ebbs und Niedandoaf bis nåch Obaaudoaf in Bayern fiat. Es is plant woan, die Linie bis nåch Rosnheim z'valängan, dies is jedoch wegn an dazwischnliegendn Kråftweak und den manglndn Passagierzåin, de im Summa 2010 sogoa fi die Diskussion fi die Eistöung g'sorgt håm, sea schwiarig.
Musigg [dro werkln]
As Kufstoaliad, des im Jåhr 1947 vom Karl Ganzer gschrim woan is, is as wödweit meistgsunngenne und as meistvakaffte Volksliad. As Liad håt da Stådt an Nåm Di Peale Tirouls gem und am Inn dåå an Beinåm Da greane Inn.
Parks [dro werkln]
- Stådtpark (im Stådtzentrum)
- Innpark (am Fischergries)
- Kinkpark (in Endach)
- Zellabeag (in Zell mit a Foastmeile und an Natualehrpfad)
- Kalvarienbeag (am Kienbichl mit'n Andreas-Hofer-Denkmal)
- Innpromenade (beidaseits des Inns im gsåmtn Stådtgebiet)
Öffntliche Eirichtunga [dro werkln]
- Beziakshauptmånnschåft Kufstoa
- Biziaksgericht Kufstoa
- Stådtweake Kufstoa
- Finanzåmt Kufstoa Schwåz
- Beziakspolizeikommando Kufstoa (Bundespolizei)
- Beziakskrånknhaus Kufstoa
- Polizeiinspektion Kufstoa (Bundespolizei)
- Fåchhochschui Kufstoa, Bundesrealgymnasium (BG/BRG Kufstoa), und die Heachere Learånståit fi wiatschåftliche Berufe
- Stådtpolizei Kufstoa (Gemeinewåchkörpa)
Freizeit [dro werkln]
Reglmäßige Vaonståitungen [dro werkln]
- Da Kufstoana Vorsilvester findet jäalich am 30. Dezemba stått.
- Tåg da 1.000 Liachta
- Tånzsumma
- Kaisafest
- WoasstEh!-Wundaliche Kultuatåg in Kufstoa
- Weifest
- Kufsteiner Operettensommer (seit 2007 auf da Festung Kufstoa)
- Ostermarkt
- Nightshopping
- Låndlem in Kufstoa (Bauern- und Håndweakamårkt)
- Weihnachtszauber auf da Festung
- Åimåbtrieb
- Herbstmårkt
- Ritter-Fest (seit 2009 auf da Festung Kufstoa)
Spoat [dro werkln]
Da FC Kufstoa spüüt in da Regionalliga. Die Sport-Union Kufstein Vikings san 2002 und 2004 Meista in da Austrian Baseball League woan. Die HC Kufstein-Dragons spüün in da Tirola Elite-Liga.
In da Kufstoa-Arena findet jäalich da Generalie Bambini Cup stått, zu dem vüü Nåchwuchs-Tennisspüüa aus da gånzn Wöd kemman.
2005 und 2007 wår Kufstoa a Etappnzüü da Deitschlånd Tour.
Nåchtlem [dro werkln]
Vüü Lokale gibs vom Båhnhof üba an Unteren und Oberen Stådtplåtz bis zum Franz Josefs Plåtz und zua Georg Pirmoser-Stråss. Am nördlichn Stådtende in Sparchen und Eichelwang gibs a einige Lokale.
Vakeahr [dro werkln]
Stråss [dro werkln]
Kufstoa håt auf da A12 Inntåiautobåhn zwoa Ånschlussstöön (Kufstoa Noad und Kufstoa Süd). Die A12 fiat vo Rosnheim bis in Tirola Obainntåi. Die B171 fiat ebenfois durch Kufstoa.
Öffntlicha Personalvakeahr [dro werkln]
Da Stådtbus Kufstoa wead vo die Stådtweake Kufstoa und vo da Firma Achhorner betriem. Es vakeahn drei Linien im 20-Minutn-Takt. Außadem is Kufstoa a Ausgångspunkt vo vüü Regionalbuslinien in die Umgebung.
Schienenvakeahr [dro werkln]
Da Båhnhof Kufstoa is da deitsch/estareichische Grenzbåhnhof da Westbåhn und håt a Fåhrgastaufkommen vo 5.000 Reisendn pro Tåg. Vo eam geht a die Untainntåibåhn Kufstoa - Innschbrugg aus und di wichtige Streckn Minga-Innschbrugg-Verona durchqueat an Båhnhof.
Fi 2012 is die Arrichtung vo a Båhnstation Kufstoa Süd g'plant.
Schifffåhrt [dro werkln]
Im Summa findet die Innschifffåhrt zwischn Kufstoa und Obaauddorf stått.
Luftvakeahr [dro werkln]
Wenig außahåib da Stadt gibs an Flugplåtz Kufstoa-Långkåmpfn (LOIK), vo dem voa ållem Seglfliaga startn.
Bruggn [dro werkln]
Im Stådtgebiet gibs folgende Bruggn iwan Inn:
- Autobåhnzuabringa (A12)
- Endacher Steg (Fuaßgänga und Radlfåhra)
- Wendlinga Bruggn (B171)
- Båhnhofsbruggn (Mingna Stråßn)
- Fischergries-Steg (Fuaßgänga und Radlfåhra)
- Wildbichler Bruggn (A12 und B175)
Städtepartnaschåftn [dro werkln]
Rovereto, Treant-Sidtirol
Frauenfeld, Thurgau
Berihmtheitn [dro werkln]
- Siegfried Dillersberger
- Karl Ganzer, Dichta vom Kufstein-Lied
- Max Grießer, Schauspüüa
- Franz Kneissl, Grinda vo da Firma Kneissl-Ski
- Joseph Madersperger, Afinda vo da Nahmaschiin
- Hans Reisch, Grinda da SPAR Estereich
- Karl Wendlinger, Rennfåhra und ehemåiga Formel-1-Fåhra